Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı maliyyə sektorunun tənzimlənməsində yeni dövrün başlanğıcını qoyaraq, “Risk əsaslı nəzarət üzrə Siyasət Konsepsiyası”nı təsdiq edib.
GDP xəbər verir ki, Mərkəzi Bankın İdarə Heyətinin bugünkü qərarı ilə rəsmiləşən sənəd, maliyyə institutlarının nəzarətində “ARAS” (Azərbaycan Risklərin Qiymətləndirilməsi Sistemi) adlanan yeni yanaşmanı tətbiq edəcək.
Yeni sistem ənənəvi nəzarət metodlarından fərqli olaraq, hər bir maliyyə qurumunun fərdi risk profilinə əsaslanan yanaşma təklif edir. Bu çərçivədə banklar, sığorta şirkətləri və digər maliyyə institutları sistem əhəmiyyətliliyinə və risk səviyyəsinə görə kateqoriyalara ayrılacaq, nəzarət intensivliyi isə bu amillərə uyğun təyin ediləcək.
Konsepsiyaya əsasən, aşağı risk profilli qurumlar daha yüngül nəzarət rejiminə tab olacaq, yüksək riskli və sistem əhəmiyyətli institutlar isə daha sıx nəzarət altında saxlanılacaq. Qiymətləndirmə 1-dən 4-ə qədər balla aparılacaq, burada 1 ən yaxşı, 4 isə ən pis göstərici hesab edilir.
Mərkəzi Bankdan verilən məlumata görə, yeni yanaşmanın əsas məqsədləri sırasında sistem riskinin minimallaşdırılması, problemlərin erkən aşkarlanması, nəzarət resurslarından səmərəli istifadə və beynəlxalq standartlara (Bazel Komitəsi prinsipləri) tam uyğunlaşma yer alır.
Sənəd “2024-2026-cı illərdə maliyyə sektorunun inkişaf Strategiyası” çərçivəsində hazırlanıb və növbəti üçillik dövrdə Mərkəzi Bankın nəzarət fəaliyyətinin əsas bələdçisi olacaq. Yeni mexanizm təkcə prudensial nəzarəti deyil, həm də çirkli pulların leqallaşdırılmasına qarşı mübarizə və bazar davranışlarına nəzarət sahələrini də əhatə edəcək.
Konsepsiya çərçivəsində hər bir nəzarət subyekti üçün fərdi “institusional profil” və “nəzarət strategiyası” hazırlanacaq, illik nəzarət planları isə bu sənədlər əsasında formalaşdırılacaq. Yeni sistemin tətbiqi nəzarət proseslərinin rəqəmsallaşdırılmasını (SupTech) sürətləndirəcək və bankların Bazel III standartlarına tam keçidini təmin edəcək.