Yaxın Şərqdə davam edən münaqişə fonunda neft və yanacaq ehtiyatlarının azalması fiziki neft bazarında qiymətlərin kəskin yüksəlməsinə səbəb olub.
GDP xəbər verir ki, “Chevron”un baş icraçı direktoru Asiyada alıcıların spot bazarda fiziki neft üçün bir barelə təxminən 150 dollar ödədiyini bildirib. Bu qiymət fyuçers bazarındakı kotirovkalardan nəzərəçarpacaq dərəcədə yüksəkdir.
Spot və fyuçers qiymətləri arasında yaranmış ciddi fərq fiziki bazarda təklif çatışmazlığının göstəricisi kimi qiymətləndirilir. Belə vəziyyət sərbəst neft həcmlərinin məhdud olduğunu və xammala dərhal ehtiyac duyan alıcıların təcili tədarük üçün əlavə qiymət ödəməyə hazır olduğunu göstərir.
Bu baxımdan Asiya bazarı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Əsas marjinal tələbin burada cəmləşməsi regiondakı fiziki neft qiymətlərini qlobal bazarda təklif və tələbin vəziyyətini göstərən mühüm indikatorlardan birinə çevirir.
Mövcud vəziyyət bazar üçün iki istiqamətdə siqnal verir. Ehtiyatların məhdud olması qiymətləri tədarükdə yarana biləcək hər hansı yeni fasiləyə qarşı daha həssas edir və kəskin qiymət artımı riskini saxlayır.
Digər tərəfdən, spot və fyuçers qiymətləri arasındakı böyük fərqin uzun müddət davam etməsi gözlənilmir. Bu halda ya fyuçers kotirovkalarının yüksələrək fiziki bazardakı qiymətlərə yaxınlaşması, ya da fiziki neft çatışmazlığının tədricən azalması mümkündür.
Yaxın Şərqdə münaqişənin davam etdiyi şəraitdə isə fyuçers qiymətlərinin yüksəlməsi ssenarisi daha mümkün görünür.