Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 2026-cı ilin ilk yarısında 85,8 milyard ABŞ dollarına çatıb.
GDP xəbər verir ki,bunu “Azərbaycan üzrə Ölkə İqtisadi İcmalı – Yaz 2026” hesabatının təqdimatında Azərbaycan Mərkəzi Bankının İdarə Heyəti sədrinin birinci müavini Əliyar Məmmədyarov bildirib.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan hazırda 2025–2029-cu illəri əhatə edən Ölkə Tərəfdaşlıq Çərçivəsini həyata keçirir və bu proqram rəqabətli, yaşıl və inklüziv iqtisadiyyata keçidin dəstəklənməsinə xidmət edir.
Əliyar Məmmədyarov qeyd edib ki, qlobal iqtisadiyyat geosiyasi gərginliklər, təchizat zəncirlərində pozuntular və iqlim riskləri fonunda ciddi qeyri-müəyyənliklərlə üzləşsə də, Azərbaycanın xarici iqtisadi mövqeyi güclü olaraq qalır.
Bildirilib ki, 2026-cı ilin birinci rübündə cari hesabın profisiti 1,7 milyard ABŞ dolları və ya ÜDM-in 9,5%-i həcmində olub. Mərkəzi Bank ilin sonunadək bu göstəricinin 5,5 milyard dollara yüksələcəyini proqnozlaşdırır.
Mərkəzi Bank rəsmisinin sözlərinə görə, may ayında illik inflyasiya 5,6% təşkil edib və bu göstərici hədəf diapazonunda qalır. Əsas proqnoza əsasən, inflyasiyanın 2026-cı ildə 5,9%, 2027-ci ilin sonunda isə 4,5%-ə enəcəyi gözlənilir.
Əliyar Məmmədyarov vurğulayıb ki, ölkənin maliyyə sektoru sabitliyini qoruyur. Belə ki, kapitalın adekvatlığı 17%, likvidliyin örtülməsi əmsalı 155% təşkil edir. Qeyri-işlək kreditlərin xüsusi çəkisi 2,9%-ə enib, dollarlaşma isə azalaraq 34%-ə düşüb. Rezident əmanətlərində xarici valyutanın payı isə 27%-dən çox deyil.
Onun sözlərinə görə, Azərbaycan iqtisadiyyatında üç mühüm struktur meyli müşahidə olunur. Qeyri-neft sektoru iqtisadi artımın əsas hərəkətverici qüvvəsinə çevrilir, artım mənbələri tədricən nəqliyyat, logistika, informasiya texnologiyaları və qeyri-neft sənayesi kimi ixracyönümlü sahələrə keçir, eyni zamanda iqtisadi artım dövlət xərclərindən daha az, özəl sektorun fəallığından isə daha çox asılı olur.
Mərkəzi Bankın proqnozuna əsasən, 2026-cı ilin yekununda ümumi daxili məhsulun 1,1%, 2027-ci ildə isə 3,2% artacağı gözlənilir. Qeyri-neft sektoru üzrə artımın isə müvafiq olaraq 3,2% və 4,7% olacağı proqnozlaşdırılır.
Əliyar Məmmədyarov turizmin Azərbaycanın iqtisadi şaxələndirilməsi baxımından mühüm potensiala malik olduğunu da bildirib. Onun sözlərinə görə, son üç ildə turizm gəlirləri orta hesabla hər il 38% artıb. 2026-cı ilin birinci rübündə isə turizm xidmətləri ixracı ümumi qeyri-neft xidmətləri ixracının 21%-ni təşkil edib.
O əlavə edib ki, Dünya Bankının hesabatında nəqliyyat və informasiya əlaqələrinin inkişafı, regional turizm məntəqələrinə investisiyaların artırılması, özəl sektorun iştirakının genişləndirilməsi və insan kapitalının inkişafı ilə bağlı tövsiyələr yer alıb. Bu istiqamətlər Azərbaycanın uzunmüddətli inkişaf prioritetləri ilə üst-üstə düşür və gələcək iqtisadi siyasətin formalaşdırılmasında mühüm rol oynayacaq.
Müəllif:Aynur Qəniyeva