Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini 6,5%-də saxlayıb,faiz dəhlizini genişləndirməsi nə deməkdir və bu qərar bank sektorunda hansı əməliyyatların artımına səbəb ola bilər? Bu qərarı qısa şəkildə ifadə etsək Mərkəzi Bank əsas faiz dərəcəsini dəyişməyib, amma bankların Mərkəzi Bankda artıq vəsait yerləşdirməsinin cəlbediciliyini azaldıb.
Uçot dərəcəsinin 6,5%-də qalması o deməkdir ki, Mərkəzi Bank pul-kredit siyasətinin əsas istiqamətini dəyişməyib. Yəni inflyasiya ilə bağlı mövqeyində ciddi yumşalmaya və ya sərtləşməyə getməyib.
Amma faiz dəhlizinin aşağı həddi 5,5%-dən 5%-ə endirilib. Yuxarı hədd 7,5%-də qaldığı üçün dəhliz genişlənib. Bunun əsas məqsədi bankların əllərindəki artıq pulu Mərkəzi Bankda saxlamaq əvəzinə, bir-birlərinə borc verməyə və banklararası bazarda daha fəal əməliyyat aparmağa sövq edilməsidir.
Bunu sadə nümunə ilə belə təsəvvür etmək olar: bankın əlində istifadə etmədiyi əlavə pul varsa, həmin vəsaiti Mərkəzi Bankda yerləşdirə və faiz gəliri əldə edə bilər. Aşağı həddin endirilməsi bu imkan üzrə gəlirliliyi aşağı salır. Beləliklə, bank üçün həmin pulu başqa banka borc vermək daha maraqlı ola bilər.Yəni qərarın mahiyyəti budur: Mərkəzi Bank əsas faiz siqnalını dəyişmədən saxlayır, eyni zamanda bankların öz aralarında daha çox pul alıb-verməsini və banklararası pul bazarının fəallaşmasını təşviq edir.
Müəllif: Aynur Qəniyeva