Avqustun 3-də, bazar ertəsi günü ABŞ-ın əsas fond indeksləri Yaxın Şərqdə geosiyasi gərginliyin azalması fonunda əhəmiyyətli yüksəlişlə ticarətə başlayıb. İnvestorların risk iştahının artması səhmlərin dəyərini yuxarı qaldırsa da, enerji bazarında kəskin tənəzzül və Federal Ehtiyat Sistemindən (FED) gələn gözlənilməz struktur təklifləri bazarda qeyri-müəyyənliyi artırıb.
Enerji bazarında təzyiq
Neft qiymətlərində müşahidə olunan kəskin düşüş günün əsas hadisələrindən biri olub. Ticarət sessiyasının ilk saatlarında xam neftin qiymətləri 5%-dən çox ucuzlaşıb. Bu tendensiya nəhəng enerji şirkətlərinə də mənfi təsir göstərib: Chevron Corp. və Exxon Mobil-in səhmləri təxminən 1% dəyər itirib. Analitiklər bunu Yaxın Şərqdəki münaqişənin deeskalasiyası fonunda tədarük qorxularının azalması ilə əlaqələndirirlər.
FED-dən iclas formatı ilə bağlı yeni fikirlər
Bazar iştirakçılarının diqqət mərkəzində olan digər məsələ isə FED sədri Kevin Uorşun pul-kredit siyasəti iclaslarının tezliyini dəyişdirmək təklifi olub. Bloomberg agentliyinin mənbələrinə görə, Uorş ildə 8 dəfə keçirilən FOMC (Federal Açıq Bazar Komitəsi) iclaslarının formatının dəyişdirilməsini gündəmə gətirib.
Təklifə əsasən, FED rəhbərləri:
· İldə 6 dəfə baza faiz dərəcəsi və digər təcili pul-kredit məsələləri üzrə qərar qəbul etmək üçün;
· İldə 2 dəfə isə makroiqtisadi icmallar və uzunmüddətli strategiyaları müzakirə etmək məqsədi ilə toplaşmalıdırlar.
Bu təklif bazarda müxtəlif reaksiyalara səbəb olub. Bir tərəfdən, bu addım siyasətin daha çevik idarə olunmasına imkan yarada bilər, digər tərəfdən isə iclasların azaldılması FED-in bazar çaxnaşmalarına operativ reaksiya vermək qabiliyyətinə dair şübhələr doğurur. Nəticədə bu amil fond bazarlarında qeyri-müəyyənlik yaradan ikinci mühüm faktor kimi qiymətləndirilir.
Bazar göstəriciləri
Müsbət əhval-ruhiyyə əsas indekslərin hamısının artımında özünü göstərib:
· Dow Jones İndeksi 1,27% yüksələrək 53,152.74 bənd təşkil edib.
· S&P 500 indeksi 0,86% artaraq 7,554.01 bəndə çatıb.
· Nasdaq Composite isə 1,09% bahalaşaraq 25,649.81 bənd səviyyəsində qərarlaşıb.
Ümumilikdə, ilk ticarət saatları investirlər üçün əlverişli keçsə də, neftin kəskin ucuzlaşması enerji sektoruna təzyiq göstərir. Eyni zamanda, FED rəhbərliyindən gələn qeyri-adi struktur dəyişikliyi təklifi yaxın günlərdə mütəxəssislər tərəfindən geniş müzakirə olunacaq. Bazarın qalan ticarət sessiyasında bu iki əksilən faktorun indekslərin gedişatını necə formalaşdıracağı maraqla izlənilir.